Δένδιας-Τσαβούσογλου: Ξεκάθαρα μηνύματα της ελληνικής πλευράς - Αποστομωτικός ο Δένδιας

Η Αθήνα έχει αποφασίσει να θέτει ευθέως, με κάθε ευκαιρία και αφορμή και σε οποιοδήποτε περιβάλλον, τα ανοιχτά ζητήματα με την Τουρκία. Αυτό έγινε και χθες στην Άγκυρα, όπου ο Νίκος Δένδιας άνοιξε όλη την βεντάλια των ελληνοτουρκικών διαφορών, στην διάρκεια των κοινών δηλώσεων με τον Μεβλούτ Τσαβούσογλου. Αυτό που ακολούθησε, ξάφνιασε, καθώς η αντιπαράθεση και το πινγκ πονγκ ανάμεσα στους δύο υπουργούς Εξωτερικών, ούτε συνηθίζεται στην διπλωματία, ούτε το έχουμε ξαναδεί σε επίσημη συνάντηση, αυτού του επιπέδου, μεταξύ των δύο χωρών.

Ξεκάθαρο μήνυμα από Αθήνα

Το μήνυμα από ελληνικής πλευράς ήταν ξεκάθαρο και δεν αφορούσε μόνο την Τουρκία: Όταν γίνονται συνομιλίες, η Ελλάδα προβάλλει τις θέσεις χωρίς δισταγμό και φόβο. Όπως είχε γράψει το iefimerida.gr, πριν το ταξίδι Δένδια στην Άγκυρα, με βάση πληροφορίες από αρμόδιες πηγές, η Αθήνα δεν είναι διατεθειμένη να δεχτεί προκλήσεις καθ’ οποιονδήποτε τρόπο και θα παρουσιάζει τις θέσεις της «ακόμα κι αν η Τουρκία κάνει πως δεν καταλαβαίνει».

Τα όσα διαδραματίστηκαν χθες on camera επιβεβαιώνουν αυτή την πρόθεση, ενώ κυβερνητικές πηγές σημείωναν ότι η έκφραση των διαφωνιών δημοσίως και με ειλικρίνεια, θα μπορούσε να λειτουργήσει εκτονωτικά στην ένταση των τελευταίων μηνών. Οι διαφορές με την Τουρκία είναι γνωστές και το να κρύβονται οι δυο πλευρές πίσω από το δάκτυλο τους δεν έχει οδηγήσει πουθενά. Ο κ. Δένδιας δεν μπορούσε να αφήσει αναπάντητα τα όσα είπε ο κ. Τσαβούσογλου για την Θράκη και ούτε μπορούσε να κρύψει κάτω από το χαλί την επιθετική στάση της Τουρκίας σε θέματα εθνικής κυριαρχίας.

Ερωτηματικό η επόμενη ημέρα

Ερώτημα αποτελεί η συνέχεια μετά τα όσα έγιναν χθες. Η διατήρηση ανοικτών διαύλων επικοινωνίας με την Τουρκία και η εμπέδωση θετικού κλίματος που θα επιτρέψει τη μείωση των εντάσεων και την υιοθέτηση μιας θετικής ατζέντας στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, ήταν και παραμένει επιλογή της Αθήνας. Ακόμα κι αν για διαφορετικούς λόγους οι δύο πλευρές θέλουν να συνεχιστεί ο διάλογος, μέσω των διερευνητικών επαφών, είναι δύσκολη οποιαδήποτε πρόβλεψη για το αν μπορεί να οδηγήσει κάπου αυτή η τακτική. Από  τη στιγμή, μάλιστα, που οι δυο πλευρές δεν φαίνεται να έχουν κανένα σημείο επαφής στα κρίσιμα ζητήματα και με την Τουρκία να εκφράζει αναθεωρητικές απόψεις. 

Η Αθήνα ξέρει ότι η δική της θέση της υπέρ του διαλόγου και της επικοινωνίας με την Άγκυρα δεν αρκεί και θέτει ένα βασικό όρο για την συνέχεια: τον εκατέρωθεν σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου. Όπως δήλωσε χθες ο κ. Δένδιας, αν απειλούνται κυριαρχικά μας δικαιώματα, οι κυρώσεις που βρίσκονται στο τραπέζι της ΕΕ θα ενεργοποιηθούν. Η Τουρκία θέλει να αναγάγει όλες τις διαφορές σε διμερείς και όπως είπε ο κ. Τσαβούσογλου να ξεκινήσει έναν διάλογο εφ’ όλης της ύλης. Αυτό το έχει αποκρούσει πολλές φορές η Αθήνα και δεν υπάρχει καμία διάθεση να αλλάξει στάση.

Απομακρύνεται το ενδεχόμενο συνάντησης Μητσοτάκη -Ερντογάν

Πάντως, σε αυτό το κλίμα απομακρύνεται το ενδεχόμενο μιας συνάντησης Μητσοτάκη – Ερντογάν. «Σε τέτοιες καταστάσεις τα πράγματα κινούνται βήμα-βήμα», όπως αναφέρουν συνεργάτες του πρωθυπουργού και συμπληρώνουν ότι απαιτείται αποκλιμάκωση, μείωση της έντασης και «μια τέτοια συνάντηση θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί όταν οι συνθήκες είναι κατάλληλες».

Πώς ξεκίνησε η on camera ρήξη

Ενώ η συνέντευξη Τύπου προδιαγραφόταν ότι θα κυλήσει ομαλά, μια φράση του Μεβλούτ Τσαβούσογλου πυροδότησε την αντίδραση Δένδια. Ο Τούρκος ΥΠΕΞ, μετά τις συνήθεις αβρότητες, μίλησε για «τουρκική μειονότητα» στην Ελλάδα, υποστηρίζοντας πως αν θέλουν να «αυτοπροσδιορίζονται ως Τούρκοι, αυτό είναι πάνω από συνθήκες».

Ο Ελληνας υπουργός απάντησε αμέσως. Αφού ανταπέδωσε τα κομπλιμέντα του «φίλου Μεβλούτ», άρχισε να... πυροβολεί, απαντώντας με ευγένεια μεν, αλλά με ψυχρά επιχειρήματα. Ο Τσαβούσογλου ανταπάντησε, υποστηρίζοντας ότι προκλήθηκε από τον Ελληνα ομόλογό του, και εν συνεχεία επήλθε γενικευμένη αντιπαράθεση μπροστά στις κάμερες και τα έκπληκτα μάτια των εκπροσώπων των ΜΜΕ, στους οποίους -παρεμπιπτόντως- δεν δόθηκε το δικαίωμα για ερωτήσεις.

 

Ο Δένδιας απάντησε σε όλα στον Τσαβούσογλου

Ο Νίκος Δένδιας έθεσε ευθέως το σύνολο των τουρκικών προκλήσεων έναντι της Ελλάδας:

Διαμήνυσε πως αναγκαία προϋπόθεση για τη βελτίωση των διμερών σχέσεων είναι η αποκλιμάκωση, η αποφυγή ενεργειών και δηλώσεων που δυναμιτίζουν. «Πριν από λίγο καιρό, πριν από λίγους μήνες, οι παραβατικές ενέργειες είχαν αυξηθεί δραματικά, επιβαρύνοντας τις προσπάθειες να δημιουργήσουμε κλίμα εμπιστοσύνης, που σήμερα προσπαθούμε», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Παραβιάσεις: Απαντώντας στον Τούρκο ομόλογό του, ο κ. Δένδιας είπε πως η Τουρκία έχει παραβιάσει στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο το Διεθνές Δίκαιο και τη Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας, και όχι μόνο αυτό, έχει παραβιάσει και τα ίδια δικαιώματα κυριαρχίας της Ελλάδας, αναφέροντας πως έχει κάνει 400 υπερπτήσεις πάνω από το ελληνικό έδαφος. «Μεβλούτ, πάνω από το ελληνικό έδαφος» είπε, απευθυνόμενος στον Τούρκο υπουργό Εξωτερικών, και προσέθεσε: Δεν υπάρχει καμία διάταξη δικαίου που να επιτρέπει πτήση πάνω από το ίδιο το ελληνικό έδαφος.

Μειονότητα: Στην Ελλάδα υπάρχει μουσουλμανική μειονότητα. Αυτό αναγνωρίζει η Συνθήκη της Λωζάνης, αυτή είναι η άποψη του ελληνικού κράτους.

Αποστρατιωτικοποίηση των νησιών: Ο κ. Δένδιας απάντησε γιατί υπάρχει στρατός στα νησιά. «Υπάρχει γιατί απειλούνται από κάπου», είπε, και διερωτήθηκε επίσης: «υπάρχει κανείς να ισχυρίζεται ότι αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει στρατιωτική απειλή και αποβατική δύναμη απέναντι από τα νησιά; Αν δεν υπάρχει, είναι καλό να μας το πουν», συμπλήρωσε.

Fake news: Ο κ. Δένδιας κάλεσε την Τουρκία να μην υπάρχουν προβολές ψευδών ειδήσεων, προκλητικών ρητορικών, που προβάλλονται από συγκεκριμένους κύκλους και «οι οποίες δεν βοηθούν σε αυτό το θετικό κλίμα το οποίο συμφωνήσαμε να προωθήσουμε».

Casus Belli: Η απειλή πολέμου, εφόσον η Ελλάδα εφαρμόσει τα αναφαίρετα δικαιώματά της, που προέρχονται από το Διεθνές Δίκαιο και τη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας, είναι ένα ζήτημα που επηρεάζει αρνητικά τις διμερείς σχέσεις, αλλά και την ενταξιακή πορεία της Τουρκίας στην ΕΕ. Υπογράμμισε, μάλιστα, πως η στάση αυτή αντίκειται στον Χάρτη του ΟΗΕ και δεν συνάδει με έναν ΝΑΤΟϊκό σύμμαχο, ούτε με τις σχέσεις καλής γειτονίας και της προώθησης αυτών των σχέσεων.

Το τουρκολιβυκό μνημόνιο: Η Τουρκία συνεχίζει να μην αποδέχεται τη σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας, η οποία όχι μόνο αντικατοπτρίζει εθνικό δίκαιο, αλλά έχει επικυρωθεί και από την ΕΕ, άρα είναι τμήμα του ευρωπαϊκού κεκτημένου. Ανέφερε ως χαρακτηριστικό παράδειγμα μη συμμόρφωσης το μνημόνιο μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης, το οποίο έχει καταδικαστεί από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, διότι παραβιάζει κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών και δεν συνάδει με το Δίκαιο της Θάλασσας.

Μεταναστευτικό: Είναι ευρωτουρκικό ζήτημα είπε, και αναφέρθηκε καθαρά στην απόπειρα εργαλειοποίησης του μεταναστευτικού στον Έβρο το προηγούμενο διάστημα. Απαντώντας στον κ. Τσαβούσογλου, είπε ότι ειδικά μετά τα γεγονότα του Φεβρουαρίου και του Μαρτίου, δεν θα έπρεπε η Τουρκία να κάνει μάθημα στην Ελλάδα.

Κυπριακό: Μοναδική λύση, που είναι αποδεκτή από το σύνολο της διεθνούς κοινότητας, είναι η διζωνική, δικοινοτική ομοσπονδία, στη βάση των σχετικών αποφάσεων του ΟΗΕ, λύση συμβατή και με το ευρωπαϊκό κεκτημένο. Στο πλαίσιο αυτό, υπογράμμισε την ανάγκη αποχής από ενέργειες που παραβιάζουν την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Αγιά Σοφιά: Εξέφρασε στην τουρκική πλευρά την «προσδοκία αναστροφής της απόφασης μετατροπής της Αγίας Σοφίας σε τζαμί, καθώς και η απόφαση μετατροπής της Μονής της Χώρας σε τζαμί». Σημείωσε πως μια τέτοια αναστροφή είναι και προς το συμφέρον της Τουρκίας και της εικόνας της διεθνώς.

Πρώτη Ενημέρωση: Στον αέρα τίναξε τις κοινές δηλώσεις με τον Έλληνα υπουργό Εξωτερικών ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου. Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών ζήτησε το λόγο αμέσως μετά τις δηλώσεις του Νίκου Δένδια τις οποίες χαρακτήρισε προκλητικές αναφορικά με τις θέσεις που εξέφρασε ο κ. Δένδιας για το Αιγαίο αλλά και τη μουσουλμανική μειονότητα της Θράκης.

«Δεν μπορούμε να αποδεχτούμε τέτοιες δηλώσεις» είπε ο κ. Τσαβούσογλου και εξαπέλυσε μια πρωτοφανή επίθεση υπερασπιζόμενος το casus belli στο Αιγαίο αλλά και χαρακτηρίζοντας «ρωμιούς ορθοδόξους» την ελληνική κοινότητα.

Είχαν προηγηθεί οι δηλώσεις του κ. Δένδια που έθεσε το ζήτημα του casus belli στο Αιγαίο, αναφέρθηκε στο γεγονός ότι η Τουρκία δεν αποδέχεται το διεθνές δίκαιο της θάλασσας καθώς επίσης μίλησε και για παραβίαση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Κυπριακής Δημοκρατίας. Ενώ αναφέρθηκε στη Συνθήκη της Λωζάνης και μίλησε για μουσουλμανική μειονότητα.

Ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου παίρνοντας το λόγο έθεσε θέμα αποστρατιωτικοποίησης των νησιών του Αιγαίου.Απευθυνόμενος στο Νίκο Δένδια ανέφερε προκλητικά: «Πρέπει να αποφασίσετε αν θα συνεχίσουμε αυτό τον καβγά ή αν θα βρούμε λύσεις να συνεχίσουμε το διάλογο και να κρατησουμε ανοιχτούς τους διαύλους».

Από την πλευρά του ο Νίκος Δένδιας πήρε ξανά το λόγο και τόνισε ότι «η θετική ατζέντα σημαίνει αντίληψη της θέσης του άλλου». «Στρατός στα νησιά υπάρχει γιατί απειλούνται από κάπου. Αν δεν υπάρχει αποβατική απειλή ας μας το πουν» τόνισε με νόημα ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών.

Αναφερόμενος στα θέματα των χωρικών υδάτων αλλά και του εθνικού εναέριου χώρου στα οποία είχε αναφερθεί ο κ. Τσαβούσογλου, ο Νίκος Δένδιας τόνισε ότι αυτό το θέμα υπάρχει από τη δεκαετία του 1930, ωστόσο η Τουρκία το θυμήθηκε τη δεκαετία του 1950.

Τελικώς μετά από ένα συνεχές πινγκ πονγκ απαντήσεων και ανταπαντήσεων μεταξύ των δύο υπουργών Εξωτερικών τα πνεύματα ηρέμησαν και οι δύο υπουργοί αποχώρησαν για να συμμετάσχουν στο δείπνο.

Οι "πύρινοι" διάλογοι

Ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου πήρε το λόγο μετά τον κ. Δένδια(ενώ είχε συμφωνηθεί μία τοποθέτηση ο καθένας), λέγοντας:

«Δεν έκανα καμία δήλωση προκλητική ή αρνητική για την Ελλάδα. Όμως στην ομιλία του ο ομόλογός μου έχει κάνει δηλώσεις οι οποίες είναι αρνητικές. Δεν μπορούμε να αποδεχθούμε ότι η Τουρκία παραβιάζει τα δικαιώματα της Ελλάδας στο Αιγαίο.

Εμείς αποδεχόμαστε ως Ρωμιούς ορθοδόξους τους μειονοτικούς της Πόλης αλλά εσείς δεν μπορείτε να αποδέχεστε όσους λένε ότι είναι Τούρκοι. Αυτό είναι μια καταπίεση και καταπάτηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων».

Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών κατηγόρησε την Ελλάδα για «πους μπακ» 80.000 προσφύγων και μεταναστών.

Απαντώντας ο Νίκος Δένδιας στις αναφορές Τσαβούσογλου είπες ότι «εάν εσείς εκφράζετε τέτοιου είδους προκλητικές κατηγορίες είμαι υποχρεωμένος να απαντήσω».

«Η Τουρκία έχει κάνει 400 υπερπτήσεις πάνω από ελληνικό έδαφος. Μεβλούτ δεν υπάρχει καμία διάταξη που να επιτρέπει πτήσεις πάνω από ελληνικό έδαφος (...) Εάν η Τουρκία θελήσει να γίνει μέλος της ΕΕ θα αποδεχθεί και την Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το δίκαιο της θάλασσας (...) Εις ό,τι αφορά το μεταναστευτικό δεν θα έπρεπε η Τουρκία να κάνει μάθημα στην Ελλάδα μετά τα γεγονότα του Μαρτίου».

«Η Ελλάδα είναι έτοιμη να ξεκινήσει σιγα-σιγά σε μια θετική ατζέντα με την Τουρκία. Αυτό δεν σημαίνει την εγκατάλειψη του Διεθνούς Δικαίου και του ευρωπαϊκού κεκτημένου. Η ΕΕ δεν είναι τρίτος αλλά είναι η οικογένειά μας. Είναι το πιο υπερήφανο παράδειγμα συνύπαρξης κρατών στην ιστορία του ανθρωπίνου γένους (...) Θα πρότεινα να μην οδηγηθούμε σε έναν ατέρμονο διάλογο επί αυτών που γνωρίζουμε ότι διαφωνούμε»

Στη συνέχεια πήρε για τρίτη φορά το λόγο ο Τσαβούσογλου για να πει ότι η Τουρκία είναι ελεύθερη χώρα και όλοι μπορούν να εκφράσουν την άποψή τους και ότι η Τουρκία εμμένει στην αρχή του δίκαιου διαμοιρασμού.

«Αναφέρεστε σ' αυτά που σας βολεύουν αλλά δεν αναφέρεστε σε όσα προβλέπει η Συνθήκη της Λωζάννης για την αποστρατιωτικοποίηση των νησιών (...) Έχουμε συμφωνήσει να συζητήσουμε τα προβλήματα μέσω των διερευνητικών επαφών. Στη διαδικασία στην οποία διερχόμαστε θα πρέπει να έχουμε πάντα συνείδηση σε τι αποβλέπει κάθε μέλος. Πρέπει να αποφασίσετε αν θα συνεχίσουμε αυτόν τον καβγά με τον τρόπο αυτό ή αν θα συνεχίσουμε τον διάλογο».

Το λόγο πήρε για τρίτη φορά ο Νίκος Δένδιας λέγοντας χαρακτηριστικά ότι αν συνεχίσουμε έτσι θα χάσουμε και το ιφτάρ! «Ο στρατός κοστίζει. Δεν θέλουμε να σπαταλούμε λεφτά για το τίποτα. Γιατί υπάρχει Μεβλούτ στρατός στα νησιά; Υπάρχει γιατί απειλούνται από κάποιον. Μπορεί κανείς να πει ότι δεν υπάρχει απειλή ή ότι δεν υπάρχει αποβατική δύναμη απέναντι από τα νησιά;»

Και κατέληξαν με τον εξής διάλογο:

Δένδιας: Ελπίζω η διαφωνία μας να μην σε οδηγήσει να ακυρώσεις την πρόσκληση για δείπνο γιατί πεινάω εξαιρετικά...

Τσαβούσογλου: Η αμοιβαία κατανόηση σημαίνει να μπορώ να μπω και στα παπούτσια του άλλου. Εμείς όμως δεν θα μπορέσουμε να συνεχίσουμε τον διάλογο αν προχωρήσουμε έτσι.

Όλα ξεκινησαν ωραία...

Τίποτα δεν προμήνυε την τροπή που πήραν οι δηλώσεις μεταξύ των δύο υπουργών καθώς στις εισηγητικές τους τοποθετήσεις οι δύο υπουργοί ήταν σχετικά μετρημένοι.

Ο Τούρκος ΥΠΕΞ είπε πως «υφίσταται διαφορά απόψεων για το Αιγαίο» ενώ τόνισε ότι ο Ταγίπ Ερντογάν προτείνει σύνοδο για την Ανατολική Μεσόγειο.

Μίλησε για οδικό χάρτη στη διεύρυνση των οικονομικών και εμπορικών σχέσεων Ελλάδας και Τουρκίας «μιλήσαμε για την τουρκική μειονότητα που ζει στη Θράκη».

Η συνέντευξη Τύπου αρχικά κύλησε με φιλοφρονήσεις και από τις δυο πλευρές, μέχρι που ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών αισθάνθηκε την ανάγκη να απαντήσει στα όσα είπε ο Νίκος Δένδιας με προκλητικό τρόπο. Και τα όσα είπε ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, ο Νίκος Δένδιας δεν τα άφησε αναπάντητα. Αυτό που φάνηκε ήταν ότι οι συνεργάτες του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών προσπάθησαν να εμποδίσουν τον κ. Δένδια να απαντήσει, αλλά με ένα νεύμα ο Τσαβούσογλου έδωσε το ΟΚ. Χαρακτηριστική ήταν η φράση του Νίκου Δένδια, ο οποίος είπε: “Σε ευχαριστώ Μεβλούτ που μου επιτρέπεις να απαντήσω, αν και οι συνεργάτες σου εμφανίζονται βασολικότεροι του Βασιλέως”.

Oι φιλοφρονήσεις πριν την ένταση

“Είμαστε ιδιαίτερα ικανοποιημένοι που κάναμε σήμερα αυτή τη συνάντηση. Ευχαριστώ πολύ όλους τους συνεργάτες μας. Πιστεύουμε ότι τα μεταξύ μας ζητήματα μπορούν να επιλυθούν με εποικοδομητικό διάλογο. Τα τετελεσμένα και οι προκλητικές δηλώσεις είναι πράγματα αποφευκτέα. Συζητήσαμε για προβλήματα στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο. Υπάρχει διάσταση απόψεων στα ζητήματα του Αιγαίου. Μάλιστα, ο πρόεδρος προτείνει να πραγματοποιηθεί Σύνοδος για το θέμα της Ανατολικής Μεσογείου. Τις προσεχείς ημέρες θα γίνει στη Γενεύη η άτυπη πενταμερής συνάντηση”, είπε αρχικά ο Τσαβούσογλου. 

“Οι χερσαίες μεταφορές είναι σημαντικό θέμα στις διμερείς μας σχέσεις. Τόσο στη συνάντηση με Ερντογάν, όσο και μεταξύ μας συζητήσαμε για τον αντιτρομοκρατικό μας αγώνα. Ως προς την παράνομη μετανάστευση, πιστεύουμε ότι η μεταξύ μας συνεργασία πρέπει να γίνει χωρίς ανταγωνισμό. Μια θετική προσέγγιση θα βοηθήσει και τις δύο πλευρές. Δεν παραλείψαμε να μιλήσουμε για την τουρκική μειονότητα που ζει στη Θράκη. Από την πρώτη στιγμή που ανήλθαμε στην εξουσία διατηρήσαμε ενεργό διάλογο με την ελληνική μειονότητα. Και οι δύο μειονοτικές ομάδες θα πρέπει να συνεχίζουν να ζουν με ευημερία και ειρήνη που θα έχει θετικό αντίκτυπο στις μεταξύ μας σχέση. Ω προς τη βελτίωση των σχέσεων μας, θεωρούμε ότι θα πρέπει να συνεχίσουμε τον διάλογο, που ξεκινήσατε σήμερα με την επίσκεψή σας. Σας αποκαλώ Δένδια, Νίκο, έχουμε μια προσωπική φιλία από το 2003… Με είχε στηρίξει και με είχε βοηθήσει με τον πλέον εποικοδομητικό τρόπο. Το να τον υποδέχομαι ως υπουργό Εξωτερικών είναι μεγάλη μου χαρά”.

 

  1. ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ
  2. LIFE STYLE